Fungologia
  • Atlas
  • Mapa
  • Obserwacje
  • Wyprawy
ZalogujZarejestruj się

Fungologia nie zastępuje grzyboznawcy. Żadna informacja w serwisie — atlas, rozpoznawanie, weryfikacja obserwacji ani przepisy — nie jest podstawą do spożycia grzyba. W razie podejrzenia zatrucia dzwoń pod 112.

© 2026 Fungologia
PrzewodnikiJak korzystaćDane dla naukiRegulaminPolityka prywatnościKontakt
🏠Pulpit🗺Mapa+🍄Obserwacje🥾Wyprawy
← Wróć do Atlasu
Łzawnik rozciekliwy

Bartosz Czołczyński via GBIF.org — CC0

Niejadalny

Łzawnik rozciekliwy

Dacrymyces stillatus

📅 Sezon
sty–gru
📏 Kapelusz
0.1–0.5 cm
🍄 Spód kapelusza
Gładki
🌲 Siedlisko
Martwe drewno/pniaki

⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). .

Więcej w regulaminie

Kapelusz

Owocnik galaretowaty, poduszeczkowaty lub nieregularnie guzkowaty, bez kapelusza i trzonu, osadzony szeroko na podłożu. Zwykle ma kilka milimetrów średnicy (ok. 1–5 mm), często zlewa się z sąsiednimi w większe, pofałdowane skupienia. Powierzchnia jest gładka, wilgotna i błyszcząca. Barwa to żółta do pomarańczowożółtej, w starszych owocnikach ciemniejsza, pomarańczowa. W suchej pogodzie owocniki kurczą się w twardą, ciemną, rogowatą skorupkę. Po nawilżeniu wracają do pierwotnego kształtu i barwy.

Hymenofor

Hymenium jest gładkie i pokrywa całą powierzchnię galaretowatego owocnika. Nie ma blaszek, rurek ani kolców. Barwa hymenium jest zbliżona do barwy owocnika. Dojrzałe owocniki są często pomarańczowe, bo hymenium pokrywa się zarodnikami.

Miąższ

Miąższ jest galaretowaty, elastyczny, półprzezroczysty, w stanie suchym twardy i rogowaty. Nie zmienia barwy po przekrojeniu.

Cechy mikroskopowe

  • Wysyp zarodników żółtawy do pomarańczowego.
  • Bazydia widlaste (w kształcie kamertonu, z dwiema długimi sterygmami). Jest to cecha całej klasy Dacrymycetes i odróżnia je od trzęsaków (Tremellales) o bazydiach podłużnie podzielonych.
  • Zarodniki są cylindryczno-elipsoidalne do lekko wygiętych (fasolkowatych), gładkie. Zwykle mają ok. 14–19 × 5–7 µm. W dojrzałych zarodnikach powstają poprzeczne przegrody (zwykle 3).
  • Strzępki mają sprzążki.
  • Dla pewnego oznaczenia konieczne jest badanie mikroskopowe, bo makroskopowo gatunek łatwo pomylić z innymi łzawnikami.

Ekologia i występowanie w Polsce

Saprotrof na martwym drewnie, zwykle na drewnie bez kory, często na zmurszałych płotach, słupach, belkach i pniakach. Rośnie na drewnie iglastym i liściastym. Owocniki pojawiają się w wilgotnej pogodzie, głównie jesienią, a w łagodne zimy także zimą i wczesną wiosną. Rodzaj jest w Polsce szeroko rozpowszechniony, a gatunek należy do pospolitych łzawników w Europie. Nasza baza nie zawiera polskich rekordów, ale to jedynie kwestia importu danych.

Uwagi

Dawniej gatunek znany był pod nazwą Dacrymyces deliquescens (Bull.) Duby. Nazwa rodzajowa pochodzi od gr. dakryon (łza) i nawiązuje do kroplistego, galaretowatego owocnika. Epitet stillatus (łac. „kapiący, spływający”) odnosi się do tego samego wyglądu. Nazwa polska „łzawnik rozciekliwy” jest podana za bazą atlasu.

🔍Jak rozpoznać

Barwa kapeluszaŻółtyPomarańczowy
Postać owocnika
Galaretowaty
Hymenofor
Gładki
Wysyp zarodników
Żółty
Średnica kapelusza
0.1–0.5 cm
Pierścień
Nie
Pochwa (bulwa)
Nie
Mleczko po przekrojeniu
Nie
Zmiana barwy miąższu
Miąższ nie zmienia barwy po przekrojeniu ani uszkodzeniu; w suchej pogodzie owocnik jedynie kurczy się i ciemnieje, a po zwilżeniu wraca do poprzedniego wyglądu.
Zapach i smak
Bez wyraźnego zapachu; smak nie jest diagnostyczny i nie należy go sprawdzać.
Podłoże
Martwe drewno
Sposób odżywiania
Saprotrof (rozkłada martwą materię)

🌲Gdzie i kiedy rośnie

Sezon: sty–gru

  1. S
  2. L
  3. M
  4. K
  5. M
  6. C
  7. L
  8. S
  9. W
  10. P
  11. L
  12. G

● Teraz jest sezon · obwódka = bieżący miesiąc

Martwe drewno/pniakiLas iglastyLas mieszanyLas liściastyParki/ogrodySkraj lasu / polana

Martwe drewno w lasach iglastych, mieszanych i liściastych, a także w parkach, ogrodach i na skrajach lasów. Często rośnie na obrobionym drewnie (płoty, słupy, belki). Preferuje drewno odkorowane, zmurszałe i stale wilgotne. Owocnikuje po deszczach, głównie w chłodnej i wilgotnej części roku.

Rozkłada drewno:

🌲 sosna🌲 świerk🌳 dąb

⚠ Uwaga na pomyłki

  • łzawnik złocistozarodnikowyDacrymyces chrysospermus
  • Pięknoróg szydłowatyCalocera cornea
  • Pięknoróg lepkiCalocera viscosa
  • Trzęsak pomarańczowożółtyTremella mesenterica
  • Łzawnik (Dacrymyces chrysospermus) — większy, mózgowato pofałdowany, głównie na drewnie iglastym (zwłaszcza sosny i świerka), z silniej pomarańczowym owocnikiem. Pewne odróżnienie wymaga mikroskopu: u niego zarodniki są zwykle większe i mają więcej przegród, a u D. stillatus przeważnie 3.
  • Trzęsak pomarszczony (Tremella mesenterica) — owocnik znacznie większy (kilka cm), płatowato-mózgowaty, jasnożółty, rośnie głównie na drewnie liściastym. Bazydia są podzielone podłużnie, a nie widlaste.
  • Pałeczka rogowata (Calocera cornea) — owocniki są małymi, palcowatymi lub szydłowatymi wyrostkami, a nie poduszeczkami. Rosną gromadnie, głównie na drewnie liściastym.
  • Pałeczka kleista (Calocera viscosa) — owocnik krzaczkowato rozgałęziony, jaskrawo żółtopomarańczowy, wyraźnie większy, na pniakach drzew iglastych.

Systematyka

  1. Fungi (grzyby)
  2. ›Basidiomycota (podstawczaki)
  3. ›Dacrymycetes
  4. ›Dacrymycetales
  5. ›Dacrymycetaceae
  6. ›Dacrymyces

Źródło zdjęcia: Bartosz Czołczyński via GBIF.org — CC0 (domena publiczna)

Autor opisu: Wieśniara z Miasta Anna G.