Rycerzyk czerwonozłoty
Tricholomopsis rutilans
Można pomylić z trującym: Maślanka wiązkowa — zobacz, jak odróżnić ↓- Sezon
- lip–lis
- Kapelusz
- 4–12 cm
- Spód kapelusza
- Blaszki
- Siedlisko
- Las iglasty
⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). Więcej w regulaminie.
Opis
Kapelusz
Średnica 4–12(15) cm. U młodych owocników półkulisty do wypukłego, potem rozpostarty, często z niewyraźnym, tępym garbem. Powierzchnia sucha, matowa. Na żółtym tle pokryta gęstymi, purpurowoczerwonymi do winnoczerwonych włókienkami i drobnymi łuseczkami. Na środku łuseczki zlewają się, dlatego środek jest najciemniejszy. Ku brzegowi rzedną i prześwituje żółte tło. U młodych owocników cała powierzchnia jest niemal jednolicie purpurowa. Brzeg długo podwinięty, z wiekiem prosty i jaśniejszy.
Hymenofor
Blaszki jaskrawożółte, żółtkowe, gęste, przyrośnięte wąsko lub wycięte ząbkiem. Ostrze blaszek grubsze i oprószone, często nieco ciemniejsze. Blaszki pozostają żółte także u starszych owocników. Nie zielenieją ani nie ciemnieją do oliwkowych czy brązowych.
Trzon
Wysokość 5–10 cm, grubość 1–2,5 cm. Walcowaty, często wygięty, u podstawy nieco zgrubiały. Pełny, z wiekiem gąbczasty do pustego. Na żółtym tle pokryty purpurowoczerwonymi włókienkami i łuseczkami, podobnie jak kapelusz, lecz rzadszymi. Pierścienia i pochwy brak.
Miąższ
Żółty, w kapeluszu dość mięsisty, w trzonie włóknisty. Po przekrojeniu nie zmienia barwy. Zapach słaby, nieco drzewny lub stęchły. Smak łagodny do lekko gorzkawego.
Cechy mikroskopowe
Wysyp zarodników biały. Zarodniki szerokoelipsoidalne, gładkie, nieamyloidalne. Na ostrzu blaszek liczne, duże, cienkościenne, maczugowate do pęcherzykowatych cheilocystydy. To dobra cecha rodzaju Tricholomopsis.
Ekologia i występowanie w Polsce
Saprotrof rozkładający drewno drzew iglastych. Rośnie na pniakach, korzeniach i leżących pniach sosny i świerka, rzadziej innych drzew iglastych. Często wyrasta z drewna zagrzebanego w ściółce i wtedy pozornie rośnie z ziemi. Pojedynczo lub w małych kępkach. W Polsce pospolity w borach i lasach mieszanych, na niżu i w górach.
Cechy
- Postać owocnika
- Kapelusz z trzonem
- Hymenofor
- Blaszki
- Przyrośnięcie blaszek
- Zatokowato wycięte
- Wysyp zarodników
- Biały
- Średnica kapelusza
- 4–12 cm
- Wysokość trzonu
- 5–10 cm
- Pierścień
- Nie
- Pochwa (bulwa)
- Nie
- Mleczko po przekrojeniu
- Nie
- Zmiana barwy miąższu
- Miąższ jest żółty i po przekrojeniu nie zmienia barwy.
- Podłoże
- Martwe drewno
- Sposób odżywiania
⚠ Uwaga na pomyłki
Gymnopilus liquiritiaeGymnopilus liquiritiae
Maślanka wiązkowaHypholoma fasciculareTrujący
Rycerzyk oliwkowożółtyTricholomopsis decora
- Maślanka wiązkowa (Hypholoma fasciculare) (trujący) — rośnie w gęstych wiązkach na drewnie liściastym i iglastym. Kapelusz siarkowożółty z ciemniejszym, pomarańczowawym środkiem, . U młodych owocników na brzegu kapelusza bywają resztki zasnówki. Blaszki u młodych (u rycerzyka stale żółte). , a nie biały. Smak bardzo gorzki.
Gdzie i kiedy rośnie
Sezon: lip–lis
- S
- L
- M
- K
- M
- C
- L
- S
- W
- P
- L
- G
● Teraz jest sezon · obwódka = bieżący miesiąc
Filmy, mikroskop, przekroje
Karolina Skorb via GBIF.org
Wpisy oznaczone ✅ sprawdził mykolog, grzyboznawca albo ekspert serwisu. Atlas ma charakter edukacyjny i nie zastępuje oceny grzyboznawcy.






