Svein Gjelle via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)

Gołąbek krwisty

Russula sanguinea

Niejadalny

⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). Więcej w regulaminie.

Sezon: lip–paź
Taksonomia: Fungi (grzyby) › Basidiomycota (podstawczaki) › Agaricomycetes (pieczarniaki) › Russulales (gołąbkowce) › Russulaceae (gołąbkowate) › Russula

Gołąbek krwisty ma kapelusz o średnicy zwykle 4–10 cm, w młodości półkulisty lub łukowaty, później płasko rozpostarty, na środku lekko wklęśnięty. Powierzchnia jest naga, matowa lub lekko błyszcząca, sucha, o barwie krwistoczerwonej, purpurowoczerwonej lub różowoczerwonej. Barwa bywa nierówna, z plamami wyblakłymi do różowawych, żółtawych, a nawet zielonkawych, szczególnie w starszych owocnikach. Brzeg kapelusza jest zwykle gładki lub tylko w starszych okazach słabo prążkowany. Skórka ściąga się z kapelusza zwykle tylko do połowy promienia. Blaszki są dość gęste, przyrośnięte lub lekko zbiegające ząbkiem, kremowe lub blado żółtawe, u starszych owocników ciemniejsze, z kremowym odcieniem po dojrzeniu zarodników. Ich smak jest bardzo ostry. Trzon jest walcowaty lub lekko maczugowaty, twardy, pełny, o długości zwykle 3–9 cm. Jest biały, często zabarwiony różowo lub czerwono, zwłaszcza u dołu i w części środkowej, o gładkiej lub lekko żyłkowanej powierzchni. Miąższ jest biały, twardy i kruchy, bez mleczka. Gatunek wyróżnia się połączeniem czerwonego, matowego kapelusza, kremowych blaszek, różowo nabiegłego trzonu i bardzo ostrego smaku. Podobne gołąbki bywają bardziej kruche, mają odmienną barwę trzonu lub łagodniejszy smak. Nazwa „sanguinea” pochodzi z łaciny i oznacza „krwisty”, od barwy kapelusza. Gatunek jest typowy dla borów sosnowych i bywa pospolity na ubogich glebach.

Cechy rozpoznawcze

Barwa kapeluszaCzerwonyRóżowy

Postać owocnika: Kapelusz z trzonem
Hymenofor: Blaszki
Przyrośnięcie blaszek: Przyrośnięte
Wysyp zarodników: Kremowy
Średnica kapelusza: 4–10 cm
Wysokość trzonu: 3–9 cm
Pierścień: Nie
Pochwa (bulwa): Nie
Mleczko po przekrojeniu: Nie
Zmiana barwy miąższu: Miąższ jest biały i po przekrojeniu nie zmienia barwy, a po zadziałaniu siarczanu żelaza wybarwia się tylko słabo na różowawo.
Zapach i smak: Zapach słaby, owocowy lub prawie niewyczuwalny; smak miąższu bardzo ostry, piekący i gorzki, szczególnie ostre są blaszki, dlatego grzyb jest niesmaczny.
Podłoże

Siedlisko

Las iglastyLas mieszanySkraj lasu / polana

Rośnie głównie w lasach iglastych, zwłaszcza w borach sosnowych, rzadziej w lasach mieszanych, na glebach piaszczystych i kwaśnych. Tworzy mikoryzę przede wszystkim z sosną. Występuje od niżu po niższe partie gór, od lata do jesieni, najczęściej w sierpniu–październiku, szczególnie po okresach deszczowych.

⚠ Uwaga na pomyłki

Russula emetica Russula lepida Russula queletii Gołąbek poduchowaty Russula rosea

Można go pomylić z innymi czerwonymi gołąbkami, zwłaszcza z gołąbkiem wymiotnym (Russula emetica), który ma białe blaszki i biały trzon oraz rośnie często w miejscach wilgotniejszych. Podobny jest też gołąbek różowoblaszkowy (Russula rosea) i gołąbek ceglasty (Russula lepida), jednak ich smak bywa łagodniejszy, a barwa trzonu i blaszek różni się. Do bezpiecznego rozpoznania potrzebna jest pełna ocena cech, ponieważ wiele czerwonych gołąbków jest ostrych i może powodować dolegliwości żołądkowe.

Źródło zdjęcia: Svein Gjelle via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)

Autor opisu: Miłosz Admin