Bartosz Czołczyński via GBIF.org — CC0 (domena publiczna)

podgrzybek grubosiatkowany

Xerocomus ferrugineus

Jadalny

⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). Więcej w regulaminie.

Sezon: lip–paź
Taksonomia: Fungi (grzyby) › Basidiomycota (podstawczaki) › Agaricomycetes (pieczarniaki) › Boletales (borowikowce) › Boletaceae (borowikowate) › Xerocomus (podgrzybek)

Podgrzybek grubosiatkowany to średniej wielkości borowikowaty grzyb z kapeluszem o średnicy zwykle 4–10 cm. Kapelusz młodo jest półkulisty, później poduszkowaty i wypukły. Skórka jest sucha, matowa, delikatnie aksamitna lub filcowata, a w starszych owocnikach bywa spękana. Barwa kapelusza jest rdzawobrązowa, oliwkowobrązowa lub ochrowobrązowa, czasem z odcieniem pomarańczowym. Hymenofor jest rurkowy, z szerokimi, kanciastymi porami. Rurki i pory są żółte do oliwkowożółtych i z wiekiem ciemnieją. Trzon jest walcowaty lub lekko zgrubiały, żółtawy do brązowawego. Jego cechą wyróżniającą jest wyraźna, grubsza siatka lub żyłkowanie, najlepiej widoczne w górnej części, a nie tylko drobne włókienka. Miąższ jest jasny i dość miękki. Od pospolitego podgrzybka złotawego (Xerocomus subtomentosus) odróżnia go przede wszystkim wyraźniejsze siatkowanie trzonu. Nazwa „ferrugineus” znaczy „rdzawy” i odnosi się do rdzawych tonów owocnika. Gatunek jest rzadziej notowany i bywa niejednoznacznie rozumiany w literaturze, dlatego oznaczanie wymaga ostrożności.

Cechy rozpoznawcze

Barwa kapeluszaBrązowyPomarańczowy

Postać owocnika: Kapelusz z trzonem
Hymenofor: Rurki (pory)
Wysyp zarodników: Oliwkowy
Średnica kapelusza: 4–10 cm
Wysokość trzonu: 5–10 cm
Pierścień: Nie
Pochwa (bulwa): Nie
Mleczko po przekrojeniu: Nie
Zmiana barwy miąższu: Miąższ jest jasnożółtawy do białawego i po przekrojeniu zmienia barwę słabo lub wcale, ewentualnie nieznacznie sinieje w okolicy rurek.
Zapach i smak: Zapach słaby, przyjemny, grzybowy, a smak łagodny, bez wyraźnej goryczy.
Podłoże: Gleba, Ściółka
Sposób odżywiania

Siedlisko

Las iglastyLas mieszanyLas liściasty

Rośnie w lasach iglastych, mieszanych i liściastych, na ubogiej lub średnio żyznej glebie, w ściółce i na próchnicy. Tworzy mikoryzę z drzewami leśnymi, ale dokładni partnerzy nie są pewni. Owocniki pojawiają się od lata do jesieni, zwykle od lipca do października, zwłaszcza po okresach deszczowych. Występuje głównie na niżu i w niższych partiach gór.

⚠ Uwaga na pomyłki

Podgrzyb brunatny Xerocomus subtomentosus Goryczak żółciowy Borowik złotawy

Najłatwiej pomylić go z podgrzybkiem złotawym (Xerocomus subtomentosus), który ma trzon tylko podłużnie prążkowany lub drobno włókienkowaty. Podobny jest też podgrzybek brunatny (Imleria badia), który ma ciemniejszy, śluzowaty kapelusz i silnie sinieje po uszkodzeniu. Podgrzybek zajęczy (Xerocomus ferrugineus lub X. subtomentosus agg.) i inne podgrzybki także bywają podobne. Wśród borowikowatych unikaj form z czerwonymi porami i silnie siniejących, a także goryczaka żółciowego (Tylopilus felleus), który ma różowawe rurki i gorzki smak.

Źródło zdjęcia: Bartosz Czołczyński via GBIF.org — CC0 (domena publiczna)

Autor opisu: Wieśniara z Miasta Anna G.