Gąsówka Dwubarwna

⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). Więcej w regulaminie.

Sezon

wrz–gru

Taksonomia

Fungi (grzyby) › Basidiomycota (podstawczaki) › Agaricomycetes (pieczarniaki) › Agaricales (pieczarkowce) › Tricholomataceae (gąskowate) › Lepista

Kapelusz średnio duży do dużego, 6–15 cm średnicy, w młodości półkulisty i podwinięty na brzegu, później rozpostarty, płaskowypukły, często z falistym, nieregularnym brzegiem. Powierzchnia gładka, sucha, matowa, lekko jedwabisto-błyszcząca, w barwach szarobrązowych, szarawobeżowych do płowobrązowych, często z delikatnym szarofioletowym odcieniem. Kapelusz jest zwykle ciemniejszy w środku, a z wiekiem blaknie. Wygląd bywa porównywany do zakurzonego kapelusza, stąd nawiązanie w nazwie gatunkowej. Blaszki gęste, cienkie, łatwo oddzielające się od kapelusza, wąsko przyrośnięte lub zatokowate, w młodych owocnikach kremowobeżowe do szarawych, z wiekiem różowawobeżowe; wysyp zarodników jasnoróżowy. Trzon krępy, walcowaty, zwykle zgrubiały w dolnej części, 4–9 cm wysokości, pełny, włóknisty, jasnobeżowy do szarawego, pokryty drobnymi, podłużnymi włókienkami, często z wyraźnym fioletowawo-niebieskawym odcieniem (zwłaszcza w górnej części i u młodych okazów). Nie ma pierścienia ani pochwy. Miąższ gruby, zbity, jasny, szarawobiały, o przyjemnym, owocowo-mącznym zapachu. Gatunek charakterystyczny dzięki trzonowi o fioletowawym zabarwieniu oraz szarobrązowemu kapeluszowi; od gąski nagiej różni się brakiem wyraźnie fioletowych blaszek i kapelusza. Rośnie często w kręgach i w rzędach, tzw. czarcich kręgach. Nazwa rodzajowa Lepista pochodzi od łac. lepista, czyli rodzaj naczynia, co nawiązuje do kształtu kapelusza, a epitet personata znaczy „zamaskowany”, „w masce”, co odnosi się do maskującego, zakurzonego wyglądu owocnika.

Źródło zdjęcia: Rune Solvang via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)

Autor opisu: Wieśniara z Miasta Anna G.