Boczniak białożółty

Pleurotus dryinus

Jadalny

⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). Więcej w regulaminie.

Sezon: lip–paź
Taksonomia: Fungi (grzyby) › Basidiomycota (podstawczaki) › Agaricomycetes (pieczarniaki) › Agaricales (pieczarkowce) › Pleurotaceae (boczniakowate) › Pleurotus (boczniak)

Boczniak białożółty to grzybek o charakterystycznym wyglądzie, rosnący wyłącznie na drewnie liściastych drzew. Kapelusz osiąga wymiary 4–15 cm, ma kształt muszlowaty lub wachlarzowaty, barwę szarobiałą do białawej, pokryty drobnym kutnerkiem (powiewem włóknistym). Brzeg młodych owocników jest podwinięty i nosi charakterystyczne resztki białej osłony, które stanowią jedną z najlepszych cech rozpoznawczych tego gatunku. Blaszki są zbiegające, gęste, początkowo białe do kremowych, ale po uszkodzeniu żółkną — ta cecha jest bardzo pomocna w identyfikacji. Trzon jest boczny lub ekscentryczny, 3–10 cm długości, białawy, a u młodych okazów wyposażony w pierścień (pozostałość po osłonie). Miąszsz jest gruby, biały, twardy i włóknisty, żółknie przy uszkodzeniu. Wysyp zarodników jest biały. Nazwa polska sugeruje białożółtą barwę, która wynika z żółknięcia charakterystycznym dla tego gatunku po kontakcie z powietrzem. Gatunek ten jest praktycznie niejadalny ze względu na niezwykle twardą i włóknistą konsystencję miąższu, która nie miękknie nawet przy długotrwałym gotowaniu. Etymologicznie „dryinus" pochodzi od greckiego słowa „drys" oznaczającego dąb, co odzwierciedla preferencję tego grzyba do zasiedlania tego drzewa.

Cechy rozpoznawcze

Barwa kapeluszaBiałyKremowySzary

Postać owocnika: Kapelusz z trzonem
Hymenofor: Blaszki
Przyrośnięcie blaszek: Zbiegające
Wysyp zarodników: Biały
Średnica kapelusza: 4–15 cm
Wysokość trzonu: 3–10 cm
Pierścień: Tak
Pochwa (bulwa): Nie
Mleczko po przekrojeniu: Nie
Zmiana barwy miąższu: Miąższ białawy żółknie po uszkodzeniu. Zmiany barwy są wyraźne i szybkie, zwłaszcza przy przekrojeniu trzonu.
Zapach i smak: Zapach słaby, drewniany, bez wyrazistych cech. Smak łagodny, charakterystyczny dla boczniaków, ale praktycznie nieistotny ze względu na twardość miąższu.

Siedlisko

Las liściastyMartwe drewno/pniaki

Boczniak białożółty zasiedla wyłącznie drewno drzew liściastych, szczególnie dęby (Quercus spp.) i buki (Fagus sylvatica). Występuje na żywych, obumierających lub świeżo ściętych pniach, rzadko na padalejących gałęziach. W Polsce owocniki pojawiają się od lipca do października, głównie w lasach liściastych i mieszanych o podwyższonej wilgotności.

⚠ Uwaga na pomyłki

Boczniak ostrygowaty Pleurotus eryngii Bokówka biała

Zwróć uwagę na resztki białej osłony na brzegu kapelusza i pierścień na trzonie — te cechy odróżniają go od boczniaków ostrygowatych (P. ostreatus), które osłony nie posiadają. Żółknięcie miąszszu i blaszek także jest diagnostyczne. Nie pomyl z trującą Pleurocybella porrigens (syn. P. porrigens), która jednak całkowicie pozbawiona jest trzonu i całości liczbą blaszek jest od Boczniaków tworząca. Pleurotus eryngii (Boczniak miodowy) ma okazałszy trzon i gęstszą konsystencję.

Źródło zdjęcia: Irina Mitine via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)

Autor opisu: Miłosz Admin