
Morten Pettersen via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)
Russula parazurea
⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). Więcej w regulaminie.
Gołąbek chmurny to niewielki lub średniej wielkości gołąbek o kapeluszu 3–6 cm średnicy, za młodu półkulistym, później wypukłym i płaskim, z lekko wklęsłym środkiem. Brzeg jest równy lub bardzo słabo prążkowany przy starszych owocnikach. Skórka jest matowa, jakby przyprószona lub kutnerowata, o charakterystycznej szaroniebieskiej, szarozielonkawej, fioletowoszarej lub niebieskawozielonej barwie, często z ciemniejszym, fioletowawym lub oliwkowym środkiem. Ta zmienność odcieni, dająca wrażenie „chmurnego” (zamglonego) koloru, jest podstawą polskiej nazwy. Skórka jest zwykle do połowy promienia kapelusza ściągalna. Hymenofor stanowią blaszki, białawe do kremowych, dość gęste, kruche, przy trzonie wąsko przyrośnięte lub prawie wolne. Zarodniki w odbitce mają barwę kremową (grupa IIb–IIc wg Romagnesiego). Trzon jest walcowaty, biały, gładki lub lekko pomarszczony, twardy, w starszych owocnikach gąbczasto wypełniony, przy podstawie czasem lekko szarzejący. Miąższ jest biały, kruchy, o łagodnym smaku. Gatunek należy do grupy gołąbków o barwach niebieskawo-szarozielonych (sekcja Heterophyllae/Griseinae wg ujęć dawnych, obecnie blisko R. cyanoxantha i R. violeipes; jest to gołąbek z grupy „Ochroleucinae–Virescentinae”, w rzeczywistości blisko Russula parazurea z sekcji Heterophyllidia). Od podobnego gołąbka sinozielonego (Russula virescens) różni się gładką, nie spękaną na pola skórką, od gołąbka wyborowego (R. cyanoxantha) blaszkami kruchymi, nie tłustymi i elastycznymi. Nazwa „parazurea” oznacza „obok lazurowego”, czyli o barwie zbliżonej do lazurowej.
Rośnie w lasach iglastych i mieszanych, zwłaszcza pod sosnami i świerkami, na glebach piaszczystych i próchnicznych, umiarkowanie wilgotnych. Tworzy mikoryzę z drzewami, występuje pojedynczo lub w małych grupach. Owocniki pojawiają się od lipca do października, szczególnie po okresach deszczowych. Spotykany na niżu i w niższych partiach gór.
Russula griseaGołąbek zielonawyGołąbek zielonawofioletowyGołąbek oliwkowozielonyGołąbek białozielonawy
Można go pomylić z gołąbkiem wyborowym (Russula cyanoxantha), który ma elastyczne, tłustawe blaszki, z gołąbkiem sinozielonym (Russula virescens), mającym spękaną skórkę w zielonkawe łatki, oraz z gołąbkiem zielonawym lub innymi gołąbkami o szarozielonych kapeluszach. Dla bezpieczeństwa należy unikać zbioru gołąbków bez pewnej identyfikacji, bo część gatunków ma piekący smak i powoduje dolegliwości żołądkowe.
Źródło zdjęcia: Morten Pettersen via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)
Autor opisu: Miłosz Admin