Jean H. via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)

porokolczak mleczny

Irpex lacteus

Niejadalny

⚠ Informacja o jadalności ma charakter wyłącznie edukacyjny. Przed spożyciem każdy grzyb musi ocenić uprawniony grzyboznawca (np. w sanepidzie). Więcej w regulaminie.

Sezon: sty–gru
Taksonomia: Fungi (grzyby) › Basidiomycota (podstawczaki) › Agaricomycetes (pieczarniaki) › Polyporales (żagwiowce) › Irpicaceae › Irpex

Porokolczak mleczny tworzy cienkie, skórzaste owocniki, które mogą mieć postać rozpostartą z odgiętym brzegiem (resupinatę) albo półkoliście wystających, często dachówkowato zrośniętych konsol. Konsolki mają zwykle 1–4 cm szerokości, a całe skupiska bywają rozległe i mają kilka–kilkanaście centymetrów. Górna powierzchnia jest biała, kremowa lub szarawo-płowa, owłosiona lub filcowata, często z wyraźnymi, koncentrycznymi strefami. Brzeg jest cienki, falisty, jasny i ostry. Z wiekiem owocniki żółkną lub brązowieją, a stare okazy bywają porośnięte glonami i szarzeją. Hymenofor jest najbardziej charakterystyczną cechą gatunku. U młodych owocników ma postać drobnych, nieregularnych porów, które szybko rozcinają się w spłaszczone, ząbkowate lub blaszkowato-kolczaste wyrostki. Przypomina to grzebień lub tarkę. Jest biały do kremowego, a u starszych okazów żółtawy lub płowy. Owocnik nie ma trzonu i przyrasta bokiem lub całą powierzchnią do podłoża. Miąższ jest cienki, biały, elastyczny i twardawy, po wyschnięciu staje się sztywny i kruchy. Zarodniki są białe, gładkie, cylindryczne i nieamyloidalne. Gatunek jest bardzo pospolity i łatwy do rozpoznania dzięki połączeniu białych, cienkich, owłosionych konsolek z ząbkowatym hymenoforem. Nazwa rodzajowa Irpex pochodzi z łaciny i oznacza narzędzie przypominające brony, a epitet lacteus oznacza „mleczny”, co nawiązuje do białej barwy. Grzyb wywołuje białą zgniliznę drewna i szybko kolonizuje martwe pędy, gałęzie oraz pnie. Należy do pierwszych kolonizatorów świeżo obumarłego drewna liściastego. Jest badany w biotechnologii ze względu na zdolność rozkładu lignocelulozy i barwników.

Cechy rozpoznawcze

Barwa kapeluszaBiałyKremowyŻółty

Postać owocnika: Rozpostarty / skórzasty
Hymenofor: Kolce
Wysyp zarodników: Biały
Średnica kapelusza: 1–8 cm
Pierścień: Nie
Pochwa (bulwa): Nie
Mleczko po przekrojeniu: Nie
Zmiana barwy miąższu: Miąższ nie zmienia barwy po przekrojeniu ani uszkodzeniu; jest cienki, biały do kremowego, skórzasto-elastyczny.
Zapach i smak: Zapach słaby, nieokreślony, lekko grzybowy lub prawie niewyczuwalny; smak nie jest istotną cechą rozpoznawczą i nie należy go sprawdzać.
Podłoże: Martwe drewno
Sposób odżywiania

Siedlisko

Las liściastyLas mieszanyParki/ogrodySkraj lasu / polanaMartwe drewno/pniaki

⚠ Uwaga na pomyłki

Trametes hirsuta Szaroporka podpalana Ząbkowiec ochrowy Stereum hirsutum Wrośniak garbaty Trametes versicolor

Można go pomylić z innymi białymi, cienkimi grzybami drewna. Skórnik (Stereum) i wrośniak (Trametes) mają gładki lub porowaty hymenofor, a nie ząbkowato-kolczasty. Wrośniak różnobarwny (Trametes versicolor) ma wyraźnie pasiastą, aksamitną górną powierzchnię i drobne regularne pory. Fałdówka (Bjerkandera adusta) ma szarawe lub dymne pory i szarzejące miąższ. Mniej wyraźny kolczastopory Steccherinum ma bardziej kolczasty hymenofor i często różowawy, ochrowy odcień. Żaden z tych gatunków nie jest groźnie trujący.

Źródło zdjęcia: Jean H. via GBIF.org — CC BY (wymaga atrybucji)

Autor opisu: Miłosz Admin